ΣΥΠ2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ “Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας””

Α. Συνοπτική παρουσίαση της δραστηριότητας

Α.1 Τίτλος της δραστηριότητας: «Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας»

Α.2 Δημιουργοί της διδακτικής δραστηριότητας:

Ευσεβεία Ασβεστά – Κωνσταντινίδου

Ελένη Γκαντιά

Ελένη Μανώλη

Α.3 Εμπλεκόμενες Γνωστικές περιοχές

• Α΄ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ: Παιδί και Επικοινωνία (Γλώσσα και ΤΠΕ)
• Γ΄ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΠΕΔΙΟ: Παιδί και Θετικές Επιστήμες (Μαθηματικά - Φυσικές Επιστήμες -Τεχνολογία Κατασκευών).

Α.4 Προαπαιτούμενες γνώσεις των μαθητών

• Να γνωρίζουν τις έννοιες νερό, βροχή, σύννεφο, ήλιος.
• Να αντιλαμβάνονται και να περιγράφουν φυσικά φαινόμενα.
• Να γνωρίζουν τα μέρη του Η/Υ και να χρησιμοποιούν το ποντίκι.
• Να χρησιμοποιούν ψηφιακά μέσα (Τάμπλετ, Η/Υ).

Α.5 Εκτιμώμενη διάρκεια

Δύο διδακτικές ώρες

Α.6 Συσχετισμός με το Αναλυτικό Πρόγραμμα

• Συνδέεται με το Α΄Θεματικό Πεδίο: Παιδί και Επικοινωνία, Α.1. Γλώσσα και Α.2. ΤΠΕ.

Υιοθετείται η προσέγγιση των πολυγραμματισμών, η οποία δίνει έμφαση στην παραγωγή νοήματος και την αποτελεσμτική επικοινωνία. (ΠΣ, 2022). Τα παιδιά ενισχύονται στην παραγωγή λόγου, στην ανάπτυξη βασικών ικανοτήτων για την επικοινωνία και στην ερμηνεία αναδυόμενων νοημάτων ενσωματώνοντας αρχές του ψηφιακού γραμματισμού. Η Θεματική Ενότητα ΤΠΕ δίνει έμφαση στην εξοικείωση των παιδιών με ψηφιακά περιβάλλοντα και στην κάλυψη επικοινωνιακών αναγκών.

• Συνδέεται με το Γ΄Θεματικό Πεδίο: Παιδί και Θετικές Επιστήμες Γ.1-Γ.2-Γ.3 (Μαθηματικά-Φυσικές Επιστήμες_Τεχνολογία Κατασκευών).

Το θεματικό Πεδίο εστιάζει στην οικοδόμηση εννοιών στις Φυσικές Επιστήμες, ωθώντας σταδιακά τα παιδιά στην συστηματοποίηση της σκέψης και στην επεξεργασία εννοιών και μεθόδων επιστημών μέσα από καθημερινές καταστάσεις. (ΠΣ, 2022)

Β. Οι εναλλακτικές αντιλήψεις των μαθητών

Γ. Στόχοι της δραστηριότητας

1. Ως προς το γνωστικό αντικείμενο

• Να κάνουν διαπιστώσεις για τη φυσική μεταβολή των υλικών και τους παράγοντες που οδηγούν σε αυτές τις μεταβολές.
• Να αντιλαμβάνονται και να περιγράφουν απλά φυσικά φαινόμενα.
• Να εντοπίζουν τη χρησιμότητα της μεταβολής της ύλης στην καθημερινή ζωή.

2. Ως προς τη χρήση των νέων τεχνολογιών

• Να εκφραστούν δημιουργικά μέσω του λογισμικού «Tux Paint».
• Να αξιοποιούν λογισμικά-εφαρμογές ανοικτού τύπου για να λύσουν ένα πρόβλημα. (Εντοπισμός λίμνης Καστοριάς στο «Goοgle Earth»).
• Να επεξεργάζονται τις δυνατότητες ενός περιβάλλοντος εικονικής περιήγησης και να χρησιμοποιούν τα εργαλεία του για να αντλήσουν πληροφορίες σε σχέση με το θέμα.

3. Ως προς τη μαθησιακή διαδικασία

• Να καλλιεργήσουν κοινωνικές δεξιότητες όπως η συνεργασία, η αμοιβαία κατανόηση, και η συντροφικότητα.
• Να καλλιεργήσουν την πρωτοβουλία και την αυτενέργεια.
• Να απολαύσουν τη διαδικασία της μάθησης μέσα από τη χρήση ψηφιακών μέσων και να βιώσουν αισθήματα ευχαρίστησης μέσω της ενεργητικής τους συμμετοχής σε αυτήν.

Δ. Διδακτικό υλικό και απαιτούμενη υλικοτεχνική υποδομή

Δ.1 Υλικοτεχνική υποδομή

• Η τάξη να διαθέτει Η/Υ και κέντρο μάθησης «Υδρολογικού Κύκλου», να είναι εγκατεστημένη η εφαρμογή “Tux Paint” και να υπάρχει σύνδεση στο διαδίκτυο.

Δ.2 Διδακτικό υλικό

Κούκλα μασκότ σταγόνα, Βιβλίο με τίτλο «Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας».

Ε. Περιγραφή της δραστηριότητας

Ε.1 Οργάνωση της Τάξης

Το κέντρο μάθησης με θέμα το «Φθινόπωρο» αλλάζει και σταδιακά μετατρέπεται σε κέντρο μάθησης «Υδρολογικού Κύκλου», ενώ ταυτόχρονα εμπλουτίζεται με το αντίστοιχο μαθησιακό υλικό. (Κούκλα σταγόνα, βιβλίο «Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας»).

Ε.2 Διδακτικές προσεγγίσεις και στρατηγικές

Η διδακτική  προσέγγιση για τον «υδρολογικό κύκλο» θα περιλαμβάνει μια σειρά δραστηριοτήτων, οι οποίες προάγουν την περιέργεια και την ανακάλυψη.

1. Θεωρητική προσέγγιση

Το εκπαιδευτικό σενάριο στηρίζεται στις κάτωθι Θεωρίες Μάθησης:

• Συμπεριφορισμός
• Εποικοδομισμός
• Κοινωνικοπολιτισμική Θεωρία
• 2. Μεθοδολογική προσέγγιση

• Διάλογος -Συζήτηση
• Πρακτική επίλυσης προβλήματος
• Ανακαλυπτική διρευνητική μάθηση
• Ομαδοσυνεργατική μάθηση

3. 3. Διδακτική προσέγγιση με ΤΠΕ:

Τα λογισμικά και οι εφαρμογές που χρησιμοποιούνται στο εκπαιδευτικό σενάριο στοχεύουν στην σταδιακή αξιοποίηση από τα παιδιά των δυνατοτήτων που προσφέρουν οι ΤΠΕ για την δημιουργία ενός πλούσιου σε ερεθίσματα μαθησιακού περιβάλλοντος, το οποίο παρέχει τις κατάλληλες ευκαιρίες διερευνητικής, ενεργητικής και δημιουργικής εμπλοκής σε μαθησιακές καταστάσεις προβληματισμού. Η προστιθέμενη αξία της χρήσης των λογισμικών, που προτείνονται, έγκειται στην συμβολή τους τόσο στην παιδαγωγική αξιοποίηση όσο και τη διαθεματική προσέγγιση του συγκεκριμένου μαθησιακού αντικειμένου. Πρόκειται για ανοιχτά ψηφιακά εργαλεία, κατάλληλα για μικρές ηλικίες, τα οποία προάγουν την μαθησιακή διαδικασία, την πολυτροπική έκφραση, την ενεργή συμμετοχή των παιδιών και ενισχύουν την προσοχή, την αντιληπτικότητα και την συγκέντρωσή τους μέσω της  βιωματικής και ενεργούς συμμετοχής.

Οι διδακτικές στρατηγικές, που χρησιμοποιούνται στη δραστηριότητα είναι οι εξής:

• Συμπεριφοριστική προσέγγιση:

Παρουσίαση θεωρίας, (ανάγνωση ιστορίας «Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας») παροχή πληροφοριών (ανάγνωση-συζήτηση) και εξάσκηση.

• Εποικοδομιστική και Κοινωνικο- Εποικοδομιστική προσέγγιση:

Δραστηριότητες και ψηφιακά εργαλεία, που στηρίχτηκαν στις πρότερες ιδέες και αναπαραστάσεις των παιδιών και στοχεύουν στην οικοδόμηση της νέας γνώσης μέσω μεταβολής των εσωτερικών νοητικών διεργασιών. Τα παιδιά ενθαρρύνονται στην συμμετοχή, υπόθεση, πρόβλεψη και εξαγωγή συμπερασμάτων μέσα από την δημιουργική αλληλεπίδραση και ενεργή ενασχόληση με πειραματισμό, διερεύνηση και ανακάλυψη σε νέα μαθησιακά περιβάλλοντα για την επίτευξη ενός κοινού σκοπού με νόημα.

• Κοινωνιοπολιτισμική προσέγγιση:

Οι μαθητές με διαφορετικά επίπεδα δυνατοτήτων συγκροτούνται σε μεικτές ολιγομελείς ομάδες (νήπια- προνήπια) και στην ολομέλεια. Μέσω αλληλεπίδρασης, συνεργατικής μάθησης και αλληλοδιδακτικής μεθόδου βοηθούν λιγότερο ικανούς μαθητές στην επίτευξη ενός κοινού έργου συζητώντας και ανταλλάσσοντας ιδέες.

Ε. 3 Περιγραφή δραστηριότητας

1. Δραστηριότητα ψυχολογικής και γνωστικής προετοιμασίας: αποτίμηση υπάρχουσας γνώσης και ανίχνευση αναπαραστάσεων και γνωστικών δυσκολιών.
2. Δραστηριότητες διδασκαλίας του γνωστικού αντικειμένου

Α΄ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ:

Χτυπάει την πόρτα της τάξης μας ο «Σταγονούλης». Πρόκειται για μια κούκλα-σταγόνα, η οποία φέρνει μαζί της ένα βιβλίο με τίτλο «Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας». Διαβάζουμε το βιβλίο στην ολομέλεια. Μέσα από την αφήγηση της ιστορίας τα παιδιά θα έρθουν σε μια πρώτη επαφή με τον «υδρολογικό κύκλο» και το ταξίδι των σταγόνων.

Β΄ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ:

Σε αυτή δραστηριότητα το κάθε παιδί θα ζωγραφίσει με το ψηφιακό εργαλείο αισθητικής έκφρασης και ανάπτυξης της δημιουργικότητας «Tux Paint» ό, τι του έκανε μεγαλύτερη εντύπωση από την ιστορία που διαβάσαμε. Στη συνέχεια οι ζωγραφιές εκτυπώνονται έγχρωμα, τα παιδιά παρουσιάζουν τα έργα τους στην ολομέλεια και δημιουργείται ένα βιβλίο, το οποίο εμπλουτίζει το αντίστοιχο κέντρο μάθησης.

Γ΄ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ:

Στη συνέχεια, τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες και μέσω της ψηφιακής εφαρμογής «Google Εarth», αναζητούν και εντοπίζουν τη λίμνη της Καστοριάς. Περιγράφουν την περιήγησή τους στην ολομέλεια  και γίνεται συζήτηση για τον υδρολογικό κύκλο.

Ε. 4 Φύλλα εργασίας

Δεν χρησιμοποιήθηκαν Φύλλα Εργασίας

Ζ2. Βιβλιογραφία – Δικτυογραφία

1. ΙΤΥΕ ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ (2022), Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για την Αξιοποίηση και Εφαρμογή των Τεχνολογιών στη Διδακτική πράξη (Επιμόρφωση Β2 Επίπεδο ΤΠΕ)/ 3η Περίοδος, Συστάδα Β2.6 – Νηπιαγωγοί.
2. ΚΠΕ Καστοριάς (2006). ΥΠΕΠΘ, Δήμος Καστοριάς: Μια σταγονοπαρέα στη λίμνη μας. Καστοριά: ΚΠΕ Καστοριάς.
3. Πεντέρη, Ε., Χλαπάνα, Ε., Μέλλιου, Κ., Φιλιππίδη, Α., & Μαρινάτου, Θ. (2022). Οδηγός νηπιαγωγού - Υποστηρικτικό υλικό. Πυξίδα: Θεωρητικό και Μεθοδολογικό Πλαίσιο-Πρακτικές Εφαρμογές και Διδακτικοί Σχεδιασμοί. Στο πλαίσιο της Πράξης «Αναβάθμιση των Προγραμμάτων Σπουδών και Δημιουργία Εκπαιδευτικού Υλικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης» του ΙΕΠ με MIS 5035542.
4. Πεντέρη, Ε., Χλαπάνα, Ε., Μέλλιου, Κ., Φιλιππίδη, Α., & Μαρινάτου, Θ. (2021). Πρόγραμμα Σπουδών Προσχολικής ΕκπαίδευσηςΝηπιαγωγείου. Στο πλαίσιο της Πράξης «Αναβάθμιση των Προγραμμάτων Σπουδών και Δημιουργία Εκπαιδευτικού Υλικού Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης» " του ΙΕΠ με MIS 5035542.

Δικτυογραφία:

1. Κοντού, Ι. (2023). Εκπαιδευτικό Σενάριο Π.Ε.60 Γνωριμία με τον Μαγικό Κόσμο των Παραμυθιών. Ανακτήθηκε από: https://ifigeneia.cti.gr/handle/9596/5933