Leave a Comment
Updated on April 29, 2026
Κ. Π. Καβάφης (1863-1933)
Διαβάστε για τον Καβάφη από το σχολικό βιβλίο "Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας", Ενότητα 6: Η Νεότερη περίοδος της Ν.Ε.Λογοτεχνίας", υποενότητα β) Η ποίηση μέχρι το 1930. Εδώ μπορείτε να διαβάσετε από το ψηφιακό βιβλίο.
Στις ΨΗΦΙΔΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ, στο εργαλείο ΑΝΕΜΟΣΚΑΛΑ, μπορείτε (μεταξύ άλλων) να διαβάσετε ποιήματα του Καβάφη --> εδώ
Δείτε εδώ ένα 12λεπτο βίντεο με τη βιογραφία του Καβάφη (με διάγραμμα από σχόλια των σχολικών βιβλίων)
Ακούστε εδώ την απαγγελία του ποιήματος "Ιθάκη" από τον Γρηγόρη Βαλτινό
Ακούστε την "Ιθάκη" σε αγγλική μετάφραση: απαγγελία Σον Κόνερι --> εδώ
Ντοκιμαντέρ του Γιάννη Σμαραγδή αφιερωμένο στην Αλεξάνδρεια του Καβάφη "Η δε πόλις ελάλησεν" (Ψηφιακό αρχείο της ΕΡΤ)--> εδώ
Ταινία "Κωνσταντίνος Καβάφης" του σκηνοθέτη Γιάννη Σμαραγδή (μουσική : Βαγγέλης Παπαθανασίου)
ΑΛΛΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ :
Ηγεμών εκ Δυτικής Λιβύης : κείμενο σχολικού βιβλίου --> εδώ μια ανάλυση του ποιήματος --> εδώ
Κεριά : κείμενο--> εδώ απαγγελία --> εδώ
Φωνές: κείμενο --> εδώ απαγγελία από την Έλλη Λαμπέτη--> εδώ και από τον Γ.Π.Σαββίδη (+ Επιθυμίες _ Τείχη) --> εδώ
μελοποιημένο στα αγγλικά --> εδώ μελοποιημένο στα ελληνικά --> εδώ
Από το σχολικό βιβλίο (Γ΄ Γυμνασίου) ( εδώ 1, 2, 3 )
|
ΦΩΝΕΣ
Το ποίημα «Φωνές» γράφτηκε το 1904. Ανήκει στα συμβολικά καβαφικά ποιήματα και έχει ως βασικό θέμα του τη λειτουργία της μνήμης. Διαπνέεται από νοσταλγική λυρική διάθεση για αγαπημένα πρόσωπα και εμπειρίες του παρελθόντος.
|
Ιδανικές φωνές κι αγαπημένες
εκείνων που πεθάναν, ή εκείνων που είναι
για μας χαμένοι σαν τους πεθαμένους.
Κάποτε μες στα όνειρά μας ομιλούνε·
κάποτε μες στην σκέψη τες ακούει το μυαλό.
Και με τον ήχο των για μια στιγμή επιστρέφουν
ήχοι από την πρώτη ποίηση της ζωής μας –
σα μουσική, την νύχτα, μακρινή, που σβήνει.
Κ.Π. Καβάφης, Ποιήματα, τόμ. 1, Ίκαρος |
Εργασίες
1.Σε τι αποσκοπεί η χρήση του πληθυντικού αριθμού στο ποίημα;
2. Οι αναμνήσεις φτάνουν στα όνειρα και στη σκέψη του ποιητή σαν ήχος. Γιατί ο ποιητής αναφέρεται περισσότερο σε αυτή την πτυχή της ανάμνησης;
3. Σχολιάστε την ειδική λειτουργία των ήχων και της μουσικής στους δύο τελευταίους στίχους του ποιήματος.
|
ΟΣΟ ΜΠΟΡΕΙΣ
Oι παραινέσεις που απευθύνει ο Κ.Π. Καβάφης αναφέρονται τόσο στον εαυτό του όσο και σε κάθε αποδέκτη του ποιήματος και υποδεικνύουν μια ηθική στάση και μια μετρημένη κοινωνική ζωή. Το ποίημα γράφτηκε το 1913.
|
Κι αν δεν μπορείς να κάμεις την ζωή σου όπως την θέλεις,
τούτο προσπάθησε τουλάχιστον
όσο μπορείς: μην την εξευτελίζεις
μες στην πολλή συνάφεια του κόσμου,
μες στες πολλές κινήσεις κι ομιλίες.
Μην την εξευτελίζεις πηαίνοντάς την,
γυρίζοντας συχνά κι εκθέτοντάς την
στων σχέσεων και των συναναστροφών
την καθημερινήν ανοησία,
ως που να γίνει σα μια ξένη φορτική.
Κ.Π. Καβάφης, Ποιήματα, τόμ.1, Ίκαρος
Εργασίες
1 Ποιες προσπάθειες θα πρέπει να καταβάλει ο άνθρωπος, για να υπερασπιστεί την προσωπική ελευθερία και την αξιοπρέπειά του; Συσχετίστε την απάντησή σας με τον τίτλο του ποιήματος.
2 Καταγράψτε τις μετοχές και εξηγήστε τη γραμματική και σημασιολογική λειτουργία τους στο ποίημα.
3 Ποιον κίνδυνο επισημαίνει ο ποιητής στον τελευταίο στίχο; Με ποιον τρόπο πιστεύετε ότι ο κίνδυνος αυτός μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά;
4 Ποιες κοινωνικές εκδηλώσεις μπορούν, σύμφωνα με τον ποιητή, να ευτελίσουν τη ζωή του ατόμου; Γράψτε, αν θέλετε, ένα σύγχρονό σας παράδειγμα.
|
|
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΠΟΙΗΜΑΤΩΝ
ιστορικά
φιλοσοφικά ( διδακτικά ή γνωμολογικά)
ερωτικά
ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΑΒΑΦΗ
– Διάλογος ή μονόλογος με δραματικό χαρακτήρα
-Ειρωνεία.
– Διδακτικός τόνος.
– Ρεαλισμός, πεζολογία, αντιρητορικό ύφος.
– Λιτά εκφραστικά μέσα
– Αποφθεγματικός και επιγραμματικός λόγος.
– Νοσταλγική μετατόπιση στο χώρο και το χρόνο, ανάμνηση, αναπόληση
– Μελαγχολικός τόνος.
– Χρήση συμβόλων και απόκρυψη.
– Αμφίσημη παρουσίαση των ηρώων του.
– Δημοτική γλώσσα με στοιχεία της καθαρεύουσας και με αντιλυρικό χαρακτήρα.
– Ιαμβικός στίχος, ανισοσύλλαβος.
– Ελεύθερος και απέριττος στίχος.
– Λιτότητα και πυκνότητα, ακρίβεια και εγκράτεια στη γλώσσα.
– Γοητεία του υπονοούμενου, υποβλητική ομορφιά, πρόκληση συγκινήσεων.
– Υψηλή αντίληψη για την τέχνη. |
Χειρόγραφα ποιημάτων, φωτογραφίες κ.ά υλικό για τον ποιητή μπορείτε να δείτε στο Αρχείο Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση --> εδώ
